Menu
22 / 08 / 2017 - 12:41 am
A Site By Your Side
A+ A A-

asylo-labirinth

Γιώργος Κοκκινάκος

Πενήντα χρόνια έμεινε έγκλειστος στο Ψυχιατρείο Χανίων. Λίγα χιλιόμετρα από το χωριό του χωρίς ποτέ να αξιωθεί να πάει μέχρι εκεί. Το αμάρτημά του ήταν ότι γεννήθηκε κωφάλαλος. Αυτό αποτελούσε ντροπή;

Πρόβλημα; Ενόχληση για την κλειστή κοινωνία του χωριού; Ό,τι και να ήταν αυτό τον καταδίκασε σε ισόβιο εγκλεισμό. Σε μια τιμωρία χωρίς αδίκημα.

Ο αδελφός του διέδωσε στο χωριό ότι χάθηκε στα 18 του. Έκτοτε δεν τον ξανάδε κανείς. Ζωντανός μεν, αλλά εν τάφω. Στο Άσυλο όπου έχασε ό,τι του είχε απομείνει. Σχέσεις, φίλους, γνωστούς, συγκινήσεις, καθημερινότητα, ζωή. Με τη διαμεσολάβηση της προκρούστειας, της ιδρυματικής ψυχιατρικής.

«Ας φανταστούμε λοιπόν έναν άνθρωπο που του έχουν στερήσει τα αγαπημένα του πρόσωπα και του έχουν πάρει ακόμα το σπίτι του και τα ρούχα του, που τον έχουν απομακρύνει από τις συνήθειές του, από τα πάντα, από οτιδήποτε είχε στην κατοχή του. Αυτός ο άνθρωπος είναι ένα κενό, τον έχουν ρίξει σε ένα τοπίο πόνου και στέρησης, έχει ξεχάσει την αξιοπρέπεια και τα προνόμιά του, γιατί συμβαίνει συχνά σε αυτόν που έχει χάσει τα πάντα, να χάσει και τον εαυτό του».

Το απόσπασμα αυτό περιγράφει απόλυτα τον άνθρωπο της ιστορίας μας, μόνο που είναι απόσπασμα από το βιβλίο του Primo Levi και περιγράφει τη ζωή των κρατούμενων στο Άουσβιτς.

Ο αδελφός του λοιπόν ακόμα και στη γυναίκα του, και στο παιδί του τον Γιώργη, είχε πει ότι ο αδελφός του χάθηκε.

Και πέρναγαν τα χρόνια. Και ο κόσμος για τον Μανώλη (αυτό ήταν το όνομά του) ήταν χωρισμένος αμετάκλητα σε δύο κομμάτια. Πέθανε και ο αδελφός ο οποίος όσο ζούσε, ιδιαίτερα στα τελευταία χρόνια της ζωής του, επισκεπτόταν το ψυχιατρείο με τη δικαιολογία να δει κάποιο χωριανό του, χωρίς ποτέ να συναντήσει τον αδελφό του. Το μυστικό έπρεπε να είναι ερμητικά κλειστό. Στ' αλήθεια ήθελε να δει –έστω από μακριά– τον αδελφό του. Ευτυχώς που υπάρχουν και οι τύψεις και σώζουν καμιά φορά τον άνθρωπο.

Όλο αυτό η ψυχιατρική το λέει «θεραπεία». Είναι κι αυτό μια απόδειξη ότι το Άσυλο δεν φτιάχτηκε για να θεραπεύει. Αυτό είναι η πρόφαση. Ο κοινωνικός λόγος ύπαρξής του. Στην πραγματικότητα φτιάχτηκε για να εσωκλείει, να αποκλείει, να αποκόπτει, να περιθωριοποιεί. Στην πραγματικότητα εκεί ξεφορτώνονται άνθρωποι με ορισμένα ενοχλητικά προβλήματα. Στην ουσία το Άσυλο διαχειρίζεται την κοινωνική κανονικότητα.

asyl kr

Μέχρι που στη Μονάδα Μακράς Παραμονής του Θ.Ψ.Π.Χ. και στην προσπάθεια αποϊδρυματισμού κατορθώσαμε να βρούμε την άκρη. Βρήκαμε ότι πιθανόν ο Γιώργης είναι ο ανηψιός του Μανώλη. Και ήταν συγκλονιστική η συνάντηση δύο ανθρώπων που δεν είχαν ξαναϊδωθεί ποτέ στο παρελθόν. -Ποιος μπορεί να είναι ο θείος σου; Ρωτά η επισκέπτρια Υγείας τον ανηψιό. Και αυτός μέσα από 50 ανθρώπους δείχνει τον θείο του αμέσως. -Αυτός Μανώλη είναι ο ανηψιός σου ο Γιώργης, ο γιος του αδελφού σου, λέει η επισκέπτρια στον ασθενή. Και ο ασθενής άρχισε το κλάμα... Και μείναμε όλοι έκθαμβοι μπροστά στο θαύμα.

Είναι η στιγμή που η ψυχιατρική με τις κατατάξεις της περί αυτιστικού, εσωτερικευμένου, ιδρυματοποιημένου αρρώστου ακυρώνεται. Δακρύζουν, αγκαλιάζονται και φιλιούνται σαν από χρόνια γνωστοί. Στ' αλήθεια από χρόνια γνωστοί... Νά, γιατί λέει το ριζίτικο για τις σχέσεις θείου και ανηψιού:

«...μα πλια στολή ναι οι γι ειδικοί που πορπατούν ομάδι

Περίττου να ναι αδελφοί γι να ναι πρωτοξαδέρφοι

Γι να ναι θείος κι ανηψιός σάντουλος και κουμπάρος

Βροντά ο ουρανός και σειέται η γης».

Και είναι η στιγμή που φωτίζονται τα σπήλαια της ύπαρξης, τα αφανέρωτα βγαίνουν στην επιφάνεια, και συμβαίνει αυτός ο υπαρξιακός συγκλονισμός.

Είναι η διαδικασία που το άπειρο γίνεται στιγμή, και δικαιώνεται ο άνθρωπος και η μαγική του ουσία.

Πηγή: http://www.konteiner.gr/magazine/article/944

ΚΟΙΝΩΝΙΑ

ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ

ΛΟΓΟΣ

ΥΓΕΙΑ

ΑΓΓΕΛΙΕΣ